Wat is een 6-wegkogelkraan?
Een zeswegkogelkraan (6-wegkogelkraan) is een speciale afsluiter die binnen HVAC-installaties wordt gebruikt om automatisch te schakelen tussen een verwarmings- en een koelcircuit. Deze oplossing wordt vaak toegepast bij klimaatplafonds, koelbalken en fan coil units, waar één afgiftesysteem zowel kan verwarmen als koelen.
Door het gebruik van een zeswegkogelkraan kunnen verwarmings- en koelwaterstromen volledig van elkaar worden gescheiden met slechts één afsluiter. Hierdoor zijn aanzienlijk minder componenten nodig dan bij een traditionele opstelling.
Waarom een 6-wegkogelkraan toepassen?
Wanneer een installatie zowel verwarmings- als koelwater gebruikt, moeten de twee circuits hydraulisch gescheiden blijven. Traditioneel worden hiervoor meerdere afsluiters toegepast. In veel gevallen zijn hiervoor vier afzonderlijke afsluiters nodig om beide circuits correct te schakelen en af te sluiten.
Met een zeswegkogelkraan wordt deze functie gecombineerd in één compacte oplossing. Dit biedt verschillende voordelen:
- Minder componenten in de installatie
- Lagere materiaal- en installatiekosten
- Snellere montage
- Minder leidingwerk
- Compactere inbouw
- Lagere onderhoudskosten
- Hogere bedrijfszekerheid
Dankzij deze voordelen wordt de zeswegkogelkraan steeds vaker toegepast in moderne energiezuinige klimaatinstallaties.
Hoe werkt een 6-wegkogelkraan?
Een zeswegkogelkraan bestaat uit twee mechanisch gekoppelde 3-wegkogelkranen die in één behuizing zijn samengebracht. Deze kunnen boven elkaar of naast elkaar zijn geplaatst, afhankelijk van het ontwerp.
Door de koppeling bewegen beide kogelkranen gelijktijdig. Met één aandrijving worden meerdere poorten tegelijkertijd omgeschakeld, waardoor het systeem eenvoudig kan wisselen tussen de verwarmings- en koelmodus.
De afsluiter beschikt over zes aansluitingen:
- Aanvoer verwarming
- Retour verwarming
- Aanvoer koeling
- Retour koeling
- Aansluiting naar afgiftesysteem
- Retour vanaf afgiftesysteem
Hierdoor kan het afgiftesysteem afhankelijk van de bedrijfsmodus automatisch worden verbonden met het gewenste watercircuit.
De L-boring
Beide geïntegreerde 3-wegkogelkranen zijn voorzien van een L-boring. Deze boring maakt het mogelijk om een stroompad volledig af te sluiten terwijl tegelijkertijd een alternatief stroompad wordt geopend.
Door de specifieke geometrie van de L-boring wordt voorkomen dat verwarmings- en koelwater ongewenst met elkaar in contact komen. Dit is essentieel voor een betrouwbare en efficiënte werking van het systeem.
Toepassingen
Zeswegkogelkranen worden onder andere toegepast in:
- Klimaatplafonds
- Actieve koelbalken
- Fan coil units
- Vierpijps verwarmings- en koelsystemen
- Kantoren
- Hotels
- Zorginstellingen
- Utiliteitsgebouwen
Met één aandrijving en één afsluiter kan eenvoudig worden geschakeld tussen verwarmen en koelen, waardoor de installatie overzichtelijker en efficiënter wordt.
Samenvatting
Een zeswegkogelkraan is een compacte omschakelafsluiter die bestaat uit twee gekoppelde 3-wegkogelkranen met een L-boring. De afsluiter maakt het mogelijk om met één aandrijving te schakelen tussen verwarmings- en koelcircuits zonder dat deze met elkaar mengen. Hierdoor wordt het aantal benodigde afsluiters verminderd, nemen installatiekosten af en wordt de hydraulische opbouw van HVAC-systemen eenvoudiger en betrouwbaarder.